Ustavni sud FBiH na sjednici 29. januara 2026. godine “utvrđuje da član 49. stav 3. i član 98. stav 1. u dijelu koji glasi: “Županija, grad i općine” Zakona o poljoprivrednom zemljištu u Posavskom kantonu (“Narodne novine Posavskog kantona”, broj 14/23) nisu u skladu sa Ustavom Federacije Bosne i Hercegovine. Utvrđuje se da korištenje termina “županija” i njegovih izvedenica u Zakonu o poljoprivrednom zemljištu u Posavskom kantonu i svim aktima koje donose organi vlasti Federacije Bosne i Hercegovine i u Federaciji Bosne i Hercegovine nije u skladu sa Ustavom Federacije Bosne i Hercegovine.”
Ustavni sud FBiH je odbio inicijativu sedam zastupnika Skupštine Posavskog kantona koji su podnijeli apelaciju na odredbe Zakona o poljoprivrednom zemljištu PK te ukazao da se termin “županija” ne može i ne smije koristiti jer je diskriminatoran.
Ustavni sud podsjetio je i na cijeli niz sličnih ranije donesenih presuda po ovom pitanju od 1998. godine.
Ustavni sud FBiH ukazao je da se ovaj neustavni termin koristi i u pravosudnim institucijama ovog entiteta i pozvao da se s tom praksom prekine.
“Nesporno je, dakle i opštepoznato, opšte pravno pravilo koje nije potrebno posebno naglašavati da svi zakoni i propisi moraju biti u skladu sa Ustavom Federacije Bosne i Hercegovine. Uprkos tome, ovom sudu je poznato da se termin “županija” i izvedenice iz istog termina koriste i nadalje, pa čak i u zvaničnim dokumentima pojedinih sudova i tužilaštava u Federaciji Bosne i Hercegovine, iako je, primjera radi, i u Zakonu o sudovima u Federaciji Bosne i Hercegovine (“Službene novine Federacije BiH”, broj 38/05, 22/06, 63/10, 72/10, 7/13, 52/14 i 85/21) precizno navedeno da se u ovom entitetu formiraju kantonalni sudovi, uz dodatak mjesta/grada u kojem je sjedište te institucije, u sve tri jezičke varijante. Ne samo to, ovaj termin se koristi u bezbroj propisa, kao i u označavanju, primjera radi, organa policijske strukture, ministarstava, upravnih, školskih institucija itd.
Neupitno je da se odluke Ustavnog suda Federacije koje su konačne i obavezujuće moraju izvršiti bez obzira kada su donesene, ukoliko nisu na propisan način pred samim Ustavnim sudom Federacije preispitivane, što ovdje nije slučaj”, navodi se u presudi.
Navodi se i razumijevanje za ovakvu praksu, ali i ističe da ona nije prihvatljiva jer se ne radi o jezičkoj razlici.
Hercegovine u sve tri jezičke varijante.
Presudu potpisuju sudija Aleksandra Martinović, predsjednica Suda, dr. sc. Boris Barun, Vesna Budimir, Mirko Milićević, prof. dr. Edin Muminović, Branimir Orašanin, Ajša Softić, mr.sc. Alen Taletović i mr. Anja Vuleta Pavelka.
Ustavni sud upozorava i da se inistiranje na osporenom terminu “može posmatrati kao kolokvijalno rečeno, “umanjenje” nadležnosti federalnih jedinica i njihovo “svođenje” na nivo lokalne, odnosno regionalne/područne samouprave”.
Ustavni sud upozorio je da će nepoštivanje i neprovođenje ove odluke rezultirati sankcijama.
(Mostarski.ba)
