Komitet UNESCO-a u petak je na sastanku u Busanu u Južnoj Koreji uvrstio Sebastiju na Zapadnoj obali i pet dvoraca na jugu Libana na Listu svjetske baštine, uprkos protivljenju Izraela.
Odluka je donesena nekoliko dana nakon što je izraelsko ministarstvo vanjskih poslova pozvalo članove komiteta da odbiju kandidature, ocjenjujući ih kao “zloupotrebu kulturne baštine”.
Članovi komiteta su nakon hitnog razmatranja prijedloga odlučili da Sebastiju i pet dvoraca u području Mount Amel upišu i na Listu svjetske baštine i na Listu ugrožene svjetske baštine.
Sebastija je gradić na uzvišenju, oko 10 kilometara sjeverozapadno od Nablusa na izraelski okupiranoj Zapadnoj obali. Naučnici ga povezuju s drevnom Samarijom, prijestonicom biblijskog Kraljevstva Izrael, a arheološki ostaci na tom području obuhvataju željezno doba, rimski, bizantijski i islamski period. Prema UNESCO-u, kršćanska i islamska tradicija drže da je tu sahranjen Ivan Krstitelj.
Palestinska delegacija pri UNESCO-u kandidaturu za Sebastiju prvi put je podnijela 2012. godine, uz obrazloženje da je status svjetske baštine potreban radi zaštite lokaliteta, koji je pod izraelskom kontrolom ostao uglavnom nerazvijen i zahtijeva dodatnu konzervaciju uprkos tome što privlači turiste.
Odluka dolazi u trenutku kada Izrael, koji ne priznaje palestinsku državu, poduzima korake za eksproprijaciju velikih površina zemljišta oko lokaliteta.
Pet dvoraca u regiji Mount Amel prepoznato je zbog slojevitog arhitektonskog naslijeđa koje spaja križarske, ajubidske, mamelučke i lokalne utjecaje, pokazujući razvoj utvrđene arhitekture tokom gotovo devet stoljeća.
Izraelsko ministarstvo vanjskih poslova navelo je i da je palestinska delegacija u UNESCO-u vodila “neprijateljsku i jednostranu” kampanju, te ustvrdilo da je pokušala “izbrisati duboku, dobro dokumentovanu jevrejsku i kršćansku historiju lokaliteta”.
Izrael, koji se iz UNESCO-a povukao 2019. godine uz optužbe za pristrasnost, usprotivio se i kandidaturi dvorca Beaufort u južnom Libanu.
Ministarstvo tvrdi da je Hezbolah ispod lokaliteta izgradio tunele i da iz tog područja lansira rakete, dok UNESCO i libanska ambasada u Južnoj Koreji nisu komentarisali te navode. Dan ranije UNESCO je i drevni fenički grad Tir na jugu Libana stavio na listu ugrožene svjetske baštine.
(Mostarski.ba)
